แก่นอิสานวัฒน์ ปั้นนักแสดงละครเวทีหน้าใหม่ ถ่ายทอดวิถีคนอีสาน
Tue 1 Oct. 2019

สาขาการละคร คณะศิลปกรรมศาสตร์  ร่วมกับ ศูนย์วัฒนธรรม มหาวิทยาลัยขอนแก่น 
จุดประกายนักแสดงเยาวชนภาคอีสาน  ถ่ายทอดวิถี วัฒนธรรม คนอีสาน ผ่านละครเวที“แก่นอิสานวัฒน์”    ละครส่งเสริมศิลปวัฒนธรรมสร้างสรรค์ ระดับมัธยมศึกษา ชิงถ้วยพระราชทานสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ครั้งที่ 1

          โครงการประกวดละส่งเสริมศิลปวัฒนธรรมอีสานวัฒนธรรมอีสานสร้างสรรค์ “แก่นอิสานวัฒน์”
ชิงถ้วยพระราชทานสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ครั้งที่ 1 ประจำปี 2562  ดำเนินโครงการระหว่างวันที่ 1 มิถุนายน -21 กันยายน 2562   และได้มีการจัดการประกวดที่โรงละคร คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น  เมื่อวันที่ 21 กันยายน 2562  ภายในพิธีเปิดได้รับเกียรติจาก รศ.ดร. นิยม วงศ์พงษ์คำ รองอฺธิการบดีฝ่ายศิลปวัฒนธรรมและเศรษฐกิจสร้างสรรค์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นประธานในพิธีเปิด   การประกวดครั้งนี้มีโรงเรียนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือส่งนักเรียนเข้าร่วมเป็นจำนวนมาก  แต่ผ่านเข้าร่วมสุดท้ายจำนวน 6 โรงเรียน ผลการแข่งขันปรากฏว่า รางวัลชนะเลิศ โรงเรียนนครขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น เรื่อง วิถีศรัทธา ศาสตร์มนตราอีสาน รองชนะเลิศอันดับ 1 โรงเรียนอุเทนพัฒนา จังหวัดนครพนม เรื่อง ฮอยฮีตญ้อ รองชนะเลิศอันดับ 2 โรงเรียนน้ำพองศึกษา จังหวัดขอนแก่น เรื่อง ลำน้ำพอง ลำเพลิน รางวัลชมเชย โรงเรียนลำปลายมาศวิทยา จังหวัดบุรีรัมย์ เรื่องมูลมังอีสาน และ โรงเรียนขอนแก่นวิทยา จังหวัดขอนแก่น เรื่องพระลับ รางวัลบทละครดีเด่น โรงเรียนนครขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น เรื่องวิถีศรัทธา ศาสตร์มนตราอีสาน กำกับการแสดงดีเด่น โรงเรียนนครขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น เรื่องวิถีศรัทธา ศาสตร์มนตราอีสาน การนำเสนอละครดีเด่น โรงเรียน อุเทนพัฒนา จังหวัดนครพนม เรื่องฮอยฮีตญ้อ  นักแสดงนำดีเด่น โรงเรียนนครขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น เรื่อง วิถีศรัทธา ศาสตร์มนตราอีสาน  นักแสดงสมทบดีเด่น โรงเรียนลำปลายมาศวิทยา จังหวัดบุรีรัมย์ เรื่อง มูลมังอีสาน นักแสดงกลุ่มดีเด่น โรงเรียนน้ำพองศึกษา จังหวัดขอนแก่น เรื่อง ลำน้ำพอง ลำเพลิน  องค์ประกอบศิลป์ดีเด่น โรงเรียนอุเทนพัฒนา จังหวัดนครพนม เรื่อง ฮอยฮีตญ้อ  ดนตรีประกอบดีเด่น โรงเรียนร่องคำ จังหวัดกาฬสินธุ์ เรื่อง เสียงปืนแห่งศรัทธา รางวัลละครส่งเสริมและสร้างสรรค์ศิลปวัฒนธรรมอีสานยอดเยี่ยม โรงเรียนน้ำพองศึกษา จังหวัดขอนแก่น เรื่อง ลำน้ำพอง ลำเพลิน โดยมีคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิตัดสินการประกวดในครั้งนี้ประกอบด้วย ศาสตราจารย์พรรัตน์ ดำรุง ผู้เชี่ยวชาญด้านศิลปะการละครและการแสดงร่วมสมัยจากรากศิลปวัฒนธรรมไทย  ผศ.ดร. ธนัชพร กิตติก้อง ผู้เชี่ยวชาญด้านศิลปะการละคร อาจารย์มัลลิกา ตั้งสงบ ศิลปินและผู้เชี่ยวชาญด้านการแสดงและกำกับการแสดงละครเวที คุณนิกร แซ่ตั้ง ศิลปินศิลปาธร สาขาศิลปะการแสดง ประจำปี 2553  คุณสุมาลี สุวรรณกร ประธานเครือข่ายสื่อศิลปวัฒนธรรมชุมชนอีสาน   ก่อนการประกาศผล ได้มีการร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำละครเวทีจากตัวแทนทั้ง 6 โรงเรียน จำนวน 12 คน และการเสวนาภาพรวมการนำเสนอละครในหัวข้อ “แก่นอิสานวัฒน์” โดยคณะคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ดำเนินการเสวนาโดย คุณชุตินันท์ พันธ์จรุง นักประชาสัมพันธ์ จากกองสื่อสารองค์กร        

          อาจารย์พชญ อัคพราหมณ์  อาจารย์ประจำหลักสูตรวิชาศิลปะการแสดง คณะศิลปกรรมศาสตร์  เลขานุการการดำเนินโครงการ เปิดเผยว่าการดำเนินโครงการในครั้งนี้จัดขึ้นเพื่อสร้างพื้นที่การเรียนรู้ทางด้านศิลปวัฒนธรรมอีสานอย่างสร้างสรรค์ด้วยศาสตร์ศิลปะการละคร ส่งเสริมและสนับสนุนพื้นที่ความคิดสร้างสรรค์ที่นำไปสู่การผลิตผลงานศิลปวัฒนธรรมที่สะท้อนตัวตนของเยาวชนรุ่นใหม่ แลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ทางด้านศิลปวัฒนธรรมอีสานร่วมสมัยจากนักวิชาการ  นักวัฒนธรรม ศิลปิน นักเรียน นักศึกษา และผู้เข้าร่วมโครงการ สร้างความตระหนักรู้ด้านอนุรักษ์ ฟื้นฟู และสืบสานศิลปวัฒนธรรมอีสานในเยาวชนรุ่นใหม่ สร้างเครือข่ายเยาวชนรุ่นใหม่ที่สนใจงานศิลปวัฒนธรรมสร้างสรรค์และร่วมสมัย ซึ่งทีมที่ได้รับรางวัลชนะเลิศจะได้เข้าเฝ้าเพื่อรับพระราชทานถ้วยรางวัลจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี และจากเสียงตอบรับที่ดีเกินคาด โดยในปี 2563 จะมีการจัดประกวดอีกแน่นอน จึงขอเชิญชวนให้โรงเรียนระดับมัธยมศึกษาทั่วภาคอีสานติดตามข่าวและเข้าร่วมโครงการได้ สามารถติดตามข่าวการรับสมัครได้จากเว็บไซต์ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น  www.kku.ac.th  และขอขอบคุณคณะกรรมการจัดงานทุกฝ่ายที่ได้ช่วยกันดำเนินโครงการจนสำเร็จลุล่วง มา ณ โอกาสนี้   

          ด้าน รศ.ดร. นิยม วงศ์พงษ์คำ รองอธิการบดี ฝ่ายศิลปวัฒนธรรมและเศรษฐกิจสร้างสรรค์ กล่าวเสริมว่า ถึงแม้ว่าภาคอีสานจะมี “รากฐาน” ศิลปวัฒนธรรมเข้มข้นเพียงใด แต่สภาพการณ์ปัจจุบันที่คนไทยเปิดรับเอาวัฒนธรรมต่างชาติเข้ามาบริโภคอย่างไร้ข้อจำกัดและมีบทบาทสำคัญต่อชีวิตประจำวัน เป็นปัจจัยที่ส่งผลให้เยาวชนไทยให้ความสนใจต่อมรดกทางวัฒนธรรมในชุมชนลดน้อยลง “วัฒนธรรมสมัยใหม่” ได้ช่วงชิงพื้นที่สื่อต่างๆ และสร้างกระแสนิยมได้มากมายจนกระทั่งเกิดกระแสฟีเวอร์จากสื่อวัฒนธรรมหลายรูปแบบ อาทิ เพลง โฆษณา การท่องเที่ยว ศิลปะการแสดง และการละคร ซึ่งเมื่อย้อนกลับไปศึกษาถึงช่วงต้นของกระแสฟีเวอร์ทางวัฒนธรรมต่างชาติในประเทศไทย จะสังเกตเห็นว่า กระแสวัฒนธรรมที่เข้ามาใหม่เหล่านั้นเริ่มต้นด้วยรูปแบบของ สื่อละคร(ในปัจจุบันมักจะนิยมใช้คำว่า ซีรีย์) เนื่องจากละครเป็นสื่อบันเทิงที่สามารถเข้าถึงผู้คนได้โดยง่าย เป็นเครื่องมือที่มนุษย์สร้างขึ้นเพื่อสนองตอบความบันเทิง ปลดเปลื้องความทุกข์ และเป็นพื้นที่ทางใจ มายาวนานนับพันปี และเรียกได้ว่าเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตมนุษย์  เพื่อให้เยาวชนรุ่นใหม่เข้าใจรากเหง้าและภูมิปัญญาทางศิลปวัฒนธรรมอีสาน  จากปัญหาเรื่อง เยาวชนให้ความสนใจต่อศิลปวัฒนธรรมท้องถิ่นที่ลดน้อยลงนั้น ทางศูนย์วัฒนธรรม ร่วมกับ คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จึงเล็งเห็นว่า การที่จะทำให้เยาวชนหันมาสนใจศิลปวัฒนธรรมของท้องถิ่น จนก่อเกิดเป็นการทำนุรักษาศิลปวัฒนธรรมให้ดำรงอยู่ท่ามกลางสังคมร่วมสมัยได้นั้น จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องสร้าง “พื้นที่การเรียนรู้อย่างสร้างสรรค์” ที่เหมาะสมแก่เยาวชนรุ่นใหม่ เพื่อให้พวกเขาเกิดความตระหนักรู้ เล็งเห็นคุณค่าและความสำคัญ ของศิลปวัฒนธรรมท้องถิ่นอย่างลึกซึ้งจนถึง “แก่น” และสามารถสื่อสาร สุ่มเสียงและความคิด ไปยังผู้คนในสังคมได้อย่างภาคภูมิใจ โดยใช้ศาสตร์ทางศิลปะการละครเป็นเครื่องมือในการสร้างการเรียนรู้ผ่าน กระบวนการสร้างสรรค์การแสดงละครร่วมสมัย การจัดทำโครงการในครั้งนี้จึงถือว่าตอบโจทย์ของการส่งเสริมศิลปวัฒนธรรมอีสานให้กับเยาวชนในยุคสมัยใหม่ได้ซึมซับได้ดียิ่งขึ้นผ่านเรื่องราวของละครเวที  ทำให้เยาวชนไม่เพียงแต่ชื่นชอบวัฒนธรรมอีสานผ่านการแสดงละครเท่านั้น แต่ยังเป็นการสร้างแรงบันดาลใจให้เขาค้นพบความชอบความถนัดของเขา ในการเลือกสาขาวิชาเรียนในระดับอุดมศึกษา ซึ่งถือว่าเป็นตัวกำหนดเส้นทางอาชีพของเขาในอนาคตได้เป็นอย่างดี      

ข่าวโดย ชุตินันท์  พันธ์จรุง
ภาพ โดย ณัฐวุฒิ  จารุวงศ์